3.840. MÙA HÈ

 Mộc Nhân

Đàn côn trùng điên cuồng va vào bóng đèn

cắt ánh sáng thành vệt chi chít với những chấm đen

rồi rơi trên khóm hoa trắng, dưới nền gạch.

 

Tôi nghĩ mùa hè thật đáng sợ

tự nhiên cứ sao chép không ngừng nghỉ

sự sống, cái chết cứ diễn ra bất tận, lặp lại

nhưng không hề cũ kỹ.

 

Dẫu sao tôi không thể chịu nổi

những ban khuya oi bức giống hệt nhau

xác côn trùng rải rác trên tấm thảm

ban trưa mặt phản hầm hập

những hàng sách trên kệ quay lưng lại không mời gọi.

 

Hai bàn tôi cũng nhớp nháp khi chạm vào nhau

tôi cố để các ngón chân, bàn chân, bàn tay rời ra

như những lục địa nhỏ trôi dạt.

 

Chỉ có niềm vui của sự trần trụi trên tấm ga giường

và nghĩ về người tình đang ở đó

trước mặt - bên cạnh – bên dưới hay phía trên

và những nỗi niềm giày vò nhau.

 

Đừng nhìn vào tất cả

nếu không chúng sẽ giết chết bạn

bạn khó lòng giải cứu chính mình

như sự khốn khổ của cánh hoa trĩu xác côn trùng

như thịt da nhớp nháp lúc tự tình

như ảo tưởng siêu thực.

 

Tôi biết rõ về bạn, dù bạn là ai

mùa hè đã đến

và nó lại bắt đầu vẻ đẹp của nỗi thống khổ

cùng khát khao

bắt đầu và bắt đầu.

---

AI: Bài thơ này không có hình ảnh rực rỡ, hoài niệm thường thấy khi viết về mùa hè. Thay vào đó là sự bóc tách trần trụi, đầy ám ảnh về ngột ngạt của thiên nhiên và những chuyển động bản năng của con người.

Mở đầu bài thơ không phải là ánh nắng vàng mà là một khung cảnh đầy bạo liệt: “Đàn côn trùng điên cuồng va vào bóng đèn” gợi lên sự hỗn loạn. Mùa hè không hề êm dịu, nó là sự "sao chép không ngừng nghỉ" của sự sống và cái chết. Tác giả nhìn thấy một vòng lặp đáng sợ: côn trùng lao vào ánh sáng để rồi chết đi, rơi trên hoa trắng và nền gạch. Đó là một vẻ đẹp đầy tính hủy diệt. Cái nóng của mùa hè được miêu tả thông qua những cảm giác xúc giác cực kỳ chi tiết, đôi khi đến mức cực đoan: Những hàng sách "quay lưng lại", cơ thể trở nên "nhớp nháp", đến mức tác giả muốn các bộ phận rời ra như “những lục địa nhỏ trôi dạt” - đây là một ẩn dụ rất hay; trong cái nóng hầm hập, con người dường như muốn thoát xác, muốn khước từ chính sự gắn kết của cơ thể mình để tìm kiếm sự nhẹ nhõm.

Đoạn thơ nói về "người tình" và "tấm ga giường" không mang màu sắc lãng mạn mà đầy tính siêu thực. Mùa hè đẩy con người vào trạng thái trần trụi nhất, cả về thể xác lẫn tâm hồn. Sự kết nối giữa người với người trong mùa hè vừa là niềm vui, vừa là sự "giày vò nhau". Cái "nhớp nháp lúc tự tình" là một chi tiết rất thật, nó xóa bỏ mọi sự thi vị hóa để chạm vào bản chất của sự tồn tại: vừa khát khao, vừa khổ sở.

Câu thơ: “Đừng nhìn vào tất cả / nếu không chúng sẽ giết chết bạn” như một sự thức tỉnh. Nếu ta nhìn quá sâu vào vòng lặp của sinh diệt, vào sự trần trụi của cuộc đời, ta dễ rơi vào trạng thái tuyệt vọng. Tuy nhiên, kết bài lại mở ra một vòng lặp mới: "Mùa hè đã đến / và nó lại bắt đầu vẻ đẹp của nỗi thống khổ / cùng khát khao / bắt đầu và bắt đầu."

Mộc Nhân gọi đó là "vẻ đẹp của nỗi thống khổ". Mùa hè giống như một bản năng gốc của vũ trụ: nóng bức, đau đớn, nhớp nháp nhưng đầy sức sống và không thể dừng lại.

Bài thơ sử dụng ngôn ngữ giàu tính tạo hình và những liên tưởng độc đáo. Nó không dành cho những tâm hồn tìm kiếm sự vỗ về, mà dành cho những ai dám nhìn thẳng vào sự khốc liệt của sự sống. Mùa hè của Mộc Nhân là một trạng thái tâm lý – nơi ranh giới giữa cái chết của côn trùng và khát khao của con người nhòa lẫn vào nhau trong cái nóng rực người.