Nguyên tác: "In a Disused Graveyard" by Robert Frost (2)
Chân người sống dính đầy cỏ dại
Dò tìm hàng bia mộ trên đồi
Nơi đất chết vẫn chờ người sống
Những nấm mồ chen chúc cõi đơn côi.
Chân người sống dính đầy cỏ dại
Dò tìm hàng bia mộ trên đồi
Nơi đất chết vẫn chờ người sống
Những nấm mồ chen chúc cõi đơn côi.
Mộc Nhân dịch
"A Time To Talk" by Robert Frost (1)
Bạn thong dong vó ngựa
dừng bên đường gọi tôi
tôi nhìn quanh ngọn đồi
tay không ngừng cày xới.
Gọi to từ chỗ đứng
xin chào ông bạn hiền
tôi đang dở cày xới
bạn chờ tôi hàn huyên.
Cắm cuốc xuống đất xốp
cán cao hướng lên trên
tôi đến bức tường đá
bạn thân đang ở bên.
---------
(1). Nguyên tác Anh ngữ: "A Time To Talk"
(2). "A Time To Talk" của Robert Frost là một trong những bài thơ tiêu biểu cho phong cách của ông: sử dụng khung cảnh làng quê bình dị để truyền tải những triết lý nhân sinh sâu sắc. Bài thơ mở ra với một tình huống rất đời thường: Một người nông dân đang làm việc hối hả trên cánh đồng (cuốc đất). Một người bạn đi ngang qua trên lưng ngựa và đi chậm lại – một tín hiệu ngầm rằng họ muốn trò chuyện. Ở đây có một sự xung đột nhẹ về mặt lợi ích: Công việc cuốc đất còn dang dở nhưng "Tiếng gọi của bạn từ trên đường" – tượng trưng cho sự kết nối xã hội và tình bạn. Nhưng người nói không hời hợt, dẫu ông đang nhìn quanh đống việc chưa xong, rồi hét to thay lời chào, sau đó quyết định tạm dừng công việc một cách dứt khoát: "I thrust my hoe in the mellow ground, / Blade-end up and five feet tall" (Tôi cắm phập chiếc cuốc xuống nền đất xốp…) Hành động cắm chiếc cuốc xuống đất là một biểu tượng của sự ưu tiên, tạm giải phóng đôi tay và tâm trí khỏi công việc để hoàn toàn dành thời gian cho người bạn. Hình ảnh "Bức tường đá" (The Stone Wall) trở thành điểm hẹn; nhân vật "tôi" dừng việc, đi đến nơi ấy vì một "chuyến thăm thân tình" (friendly visit).
Nhan đề bài thơ gợi nhắc đến một ý niệm trong Kinh Thánh (Sách Truyền Đạo – Ecclesiastes, 3:1-8): "Có thời điểm cho mọi sự dưới bầu trời" (There is a time for everything, and a season for every activity under the heavens), mọi việc đều tốt đẹp trong thời điểm của Chúa, nhắc nhở con người chấp nhận nhịp điệu tự nhiên của cuộc sống. Từ đó, Frost khẳng định rằng: Luôn có một thời điểm dành cho việc trò chuyện. Trong một thế giới luôn thúc ép con người phải tối đa hóa năng suất công việc thì giá trị của con người không nằm ở khối lượng công việc họ hoàn thành, mà ở cách họ đối xử với những mối quan hệ xung quanh.
(3). Thẻ Robert Frost trên Blog này
Trong con mưa to kèm gió lớn đầu mùa, tôi nhớ lại bài thơ ngắn “Lodged” (Ngã rạp, ngã nghiêng) của nhà thơ Mỹ, Robert Frost, đăng bài dịch này để lưu lại một cơn mưa đầu hè.
NGÔI NHÀ MA
Mộc Nhân dịch (1)
from “Ghost House”, by Robert Frost (2)
Tôi nhớ mình đã sống trong một ngôi nhà biệt lập
Nó đã biến mất từ nhiều mùa hè trước,
Không để lại dấu vết nào ngoài những bức tường ngầm,
Và một căn hầm được ánh sáng rọi xuống,
Bài thơ “Dust of Snow” (Bụi tuyết) của Robert Frost được xuất bản lần đầu với tên gọi “A Favour” (Một ân sủng, Một món quà nhỏ, Một niềm yêu) trong tạp chí London Mercury vol. 3 (tháng 12 năm 1920). Sau đó, trong tuyển thơ New Hampshire (1923), nó được đổi tên thành “Dust of Snow”.
Bài thơ "Acquainted With The Night" (Quen với đêm) của Robert Frost (1) xuất bản lần đầu trong tuyển thơ của ông (The Poetry of Robert Frost) vào năm 1927. Đây là một trong những bài thơ nổi tiếng nhất của Frost khám phá về sự cô đơn, buồn bã và tuyệt vọng của tác giả (2).
![]() |
| Bức tranh "Starry Night" - Vincent van Gogh |
Về hình thức, bài thơ có sự kết hợp giữa thể sonnet (toàn bài có 14 dòng) với tercets (4 khổ, mỗi khổ là 1 terset) cuối cùng là 2 câu – gọi chung là sonnet terza rima. Trong nguyên tác, các câu đều có yếu tố cung cấp âm vần để các dòng thơ liên kết nhau (3). Bản dịch của Mộc cố gắng thể hiện điều đó trong khả năng có thể.
Mộc Nhân dịch từ nguyên tác: "Fire & Ice" – by Robert Frost
Thế giới đang chứng kiến cuộc chiến tranh xâm lược do Putin phát động trên lãnh thổ Ukraine, tôi giới thiệu bài thơ này để bày tỏ nỗi lo của nhân loại về sự hủy diệt, khi chiến tranh xảy ra. Dù bạn ở phe nào, là kẻ xâm lược hay chống lại quân xâm lược, dù thắng hay bại thì sự chết chóc là không thể tránh khỏi. (*)
BỤI TUYẾT - dịch thơ Mộc Nhân
Cách mà con quạ
Làm tôi run rẩy
Bụi tuyết vung vẩy
Từ cây độc cần
Trái tim tôi dần
Mông lung thay đổi
Một phần cứu rỗi
Trong ngày ăn năn.
Mộc Nhân - dịch từ nguyên tác
THE AIM WAS SONG - Robert Frost
Trước khi người đến cất lời hay
Gió biết thổi mà không cần ai dạy
Những ngày đêm thét gào giãy nảy
Mọi nẻo đường mà nó đi qua
CON ĐƯỜNG KHÔNG CHỌN
Mộc Nhân dịch từ nguyên tác: "The Road Not Taken" - Robert Frost
"...I took the one less traveled by/ And that has made all the difference"
Đường
hai lối giữa rừng vàng
Tiếc
là không thể đôi bàn chân qua
Khi bước lên sân khấu tại lễ nhậm chức của John F. Kennedy vào năm 1961, nhà thơ Robert Frost đã định đọc "Dedication", bài thơ ông đã viết cho dịp này. Tuy nhiên, hôm ấy ánh sáng chói lòa chiếu xuống nền tuyết khiến Frost không thể đọc được chữ. Vì vậy, thay vào đó, nhà thơ 86 tuổi đã đọc một bài thơ khác của ông - "The Gift Outright” – đã thuộc từ trước. Sau sự kiện này, cả hai bài thơ của Robert Frost là The Gift Outright và Dedication đều nổi tiếng.
Robert Frost (1874
- 1963) là nhà thơ những miêu tả về cuộc sống nông thôn, những người bình thường
trong các tình huống hàng ngày.
Thời thanh niên, ông mê thơ ca và viết nhiều nhưng không được xuất bản tại Mỹ nên ông đã di cư sang Anh, ở đây việc xuất bản dễ dàng hơn nên ông được đăng thơ và ra mắt 2 tập thơ. Ông trở thành nhà thơ nổi tiếng nơi xứ sương mù. Sau đó, vào năm 1915 ông trở về Mỹ, tiếp tục sự nghiệp thơ ca của mình và tiếp tục thành danh tại quê nhà.